De CD-I en de CD-I-speler

Wat?

CD-I is het acroniem voor Compact Disk - Interactief.
De CD-I biedt echter meer dan alleen maar het interactieve aspect. In feite was de ontwikkeling van de CD-I een zeer belangrijke stap in de richting van echte multi-media.
Bij de CD-I werden namelijk voor het eerst tal van verschillende functies met mekaar gecombineerd:

weergave van kwalitatief (stereo)geluid (via de luidsprekers van een tv-toestel of monitor; een CD-I-speler kan ook gewone audio-CD's afspelen);
weergave van tekst op een tv-scherm;
weergave van behoorlijk gedetailleerde kleurenbeelden (een CD-I-speler kan ook de beelden van een photo-CD weergeven);
weergave van (korte sequenties) van bewegende beelden (meestal niet echt beeldvullend of met een lage resolutie);
interactieve besturing van het CD-I programma;
mogelijkheid voor de gebruiker om via zoekprogramma's gegevens op te vragen;
mogelijkheid voor de gebruiker om spelletjes te spelen of simulatie-programma's te gebruiken.

Om een CD-I schijfje te kunnen raadplegen heb je dus een CD-I-speler nodig die verbonden wordt met een monitor of tv-toestel. De CD-I-speler ziet er net uit als een gewone audio-CD-speler.

Om de CD-I interactief te kunnen besturen heb je een schermaanwijzer zoals bv. een computermuis of trackball nodig (er bestaan ook infra-rood afstandsbedieningen voor de CD-I speler).

Uiteraard heb je ook een CD-I-schijfje nodig waar het CD-I programma op staat. Een CD-I schijfje ziet er uiterlijk net eender uit als een gewone audio-CD of een photo-CD.

Mogelijkheden van de CD-I

multimediale simulatieprogramma's en/of spelletjes;

multimediale elektronische naslagwerken;

multimediale educatieve software;

de CD-I is omwille van zijn multimediaal en interactief karakter een zeer geschikt middel om multimediale vertakte geprogrammeerde instructieve programma's weer te geven;
je kan bij sommige CD-I-programma's op de CD-I-speler "bladwijzers" ingeven, waardoor je later snel terug naar dat deel van de inhoud kan gaan.
sedert 1996 kan je bij de CD-I-spelers van Philips een module inpluggen waardoor je ook FULL-MOTION CD-I's kan afspelen. Op dergelijke CD-I's worden films of video-producties via MPEG1 data-compressie opgeslagen. Dit om de totale hoeveelheid benodigde bytes drastisch te verminderen. Om deze gecomprimeerde beeld- en geluids-gegevens voldoende snel te decomprimeren heb je speciale hardware nodig. Precies deze hardware (een MPEG-kaart) zit in de bewuste module ingebouwd. Op die manier is het mogelijk om op één CD-I-full-motion ongeveer 60 minuten video (kleurbeeld + stereogeluid + meerdere ondertitelingen) beeldvullend weer te geven op zeer aanvaardbare kwaliteit. Echer nog niet voldoende voor een volledig speelfilm;
sedert 1998 kan je bij de CD-I-spelers van Philips een module inpluggen waardoor je via je tv ook kan surfen op het Internet. Hier zit in de module o.a. een modem, communicatiesoftware en een browser ingebouwd. Je kan echter geen software downloaden en bewaren op een diskette. In die zin beschik je dus niet over de volledige functionaliteit van het Internet. Omdat je toch gemakkelijk e-mails zou kunnen ingeven is er wel voorzien in een aansluiting met een toetsenbord.

Voordelen van de CD-I

de voordelen van alle media die de techniek van de CD gebruiken;
zeer gebruiksvriendelijk;
de informatie op de CD-I kan niet toevallig of ongewild gewijzigd of gewist worden;
de "bladwijzers" of "bookmarks" laten je toe om bij voorbaat een reeks inhouden (teksten, afbeeldingen, animaties) te selecteren die je dan snel na mekaar kunt oproepen tijdens een presentatie;
je kan met een eenvoudige videorecorder delen van het CD-I-programma opnemen. Uiteraard verlies je bij weergave via de video-recorder het interactieve aspect van het CD-I-programma.
je kan als projectiemiddel voor de CD-I een gewoon tv-toestel gebruiken. Daar dit in de meeste scholen wel voorhanden is, moet je alleen maar de CD-I-speler financieren. Eén tv-scherm van behoorlijk formaat (schermdiagonaal 60 cm) voldoet reeds en is bovendien betaalbaar. Een even groot computerscherm is momenteel drie tot vier maal zo duur.

Nadelen van de CD-I

onmogelijk om als leerkracht zelf nog informatie op de CD-I te wijzigen of er informatie aan toe te voegen;
beperkte integratie met andere bureautica (je kan bv. niet zonder elektronisch kunst- en vliegwerk een afdruk op papier of een kopie op een diskette nemen van de teksten of afbeeldingen die op de CD-I staan);
de "bladwijzers" of "bookmarks" die je bij een presentatie met een CD-I kan opslaan worden niet op het schijfje van de CD-I opgeslaan maar wel in het (beperkt) geheugen van de CD-I-speler. Dit heeft twee vervelende gevolgen:
1. hierdoor moet je een presentatie vooraf opmaken op dezelfde CD-I-speler die je bij de definitieve presentatie zal gebruiken;
2. na verloop van tijd moet je deze bookmarks wissen omdat je geheugenruimte nodig hebt voor andere presentaties. Dit heeft als gevolg dat je dergelijke presentaties bv. elk jaar opnieuw moet ingeven.
CD-I's zijn niet zomaar, zonder speciale soft- en/of hardware, afspeelbaar via een pc met CD-ROM-lezer.

Door de snelle opkomst van de CD-ROM zijn er niet zoveel Nederlandstalige CD-I-titels beschikbaar gekomen.

Gebruik van de CD-I in de klas

De CD-I is niet echt duur meer (ongeveer 15 000 BEF) en is heel eenvoudig aan te sluiten op elk TV-toestel met een aparte video-ingang. Voor het TV-toestel gedraagt de CD-I-speler zich trouwens perfect als bv. een video-speler. In die zin is een CD-I-speler makkelijk integreerbaar in het reeds bestaande media-park van een doorsnee school.

Anderzijds moeten we vaststellen dat de CD-I ondertussen voorbijgestreefd is door de CD-ROM (die je natuurlijk alleen maar kan afspelen met een CD-ROM-speler en deze zit dan meestal ingebouwd in een pc). Hierdoor valt te vrezen dat het aantal "titels" dat nog op CD-I zal uitgebracht worden zeer beperkt zal zijn. De traditionele uitgeverijen zullen de CD-I overslaan en hun multimediale pakketten meteen op CD-ROM uitbrengen. En daardoor is en zal het aantal Nederlandstalige educatieve CD-I's wel altijd erg beperkt blijven.

We durven daarom de aankoop van een CD-I-speler door een school niet te sterk meer promoten. Ga beter eens na of je ook niet in de klas een pc met CD-ROM (en internet-aansluiting) kan bekomen.

Gebruik van de CD-I als individuele leerkracht

Als leerkracht ben je niet steeds gehinderd door de beperktheid aan Nederlandstalige programma's voor een bepaald medium. Op CD-I bestaan heel wat interessante titels in het Frans en het Engels.
Deze kunnen zeer goede naslagwerken zijn en bieden enorm veel inspiratie voor de opbouw van een les. Je hebt ook de mogelijkheid om de interessante delen van het programma te kopiëren naar een video-tape. Deze kan je dan in de les gebruiken en zelf van Nederlandstalige commentaar voorzien. Uiteraard verlies je op dat moment het voordeel van het interactieve element van de CD-I.

Vooral voor wetenschappelijke, geschiedkundige en kunstzinnige vakken bestaan er zeer goede CD-I's.
Ook voor het aanleren en oefenen van een vreemde taal bestaan er tal van CD-I's, weliswaar zonder Nederlandstalige ondersteuning.

Terug naar de vorige logische pagina. | Naar de homepage (zonder frames) | Naar de homepagina (met frames).

Deze pagina bevindt zich op een WWW-server van de Hogeschool Gent. Voor commentaar, vragen of suggesties i.v.m. deze pagina ben je steeds welkom bij Lucas De Cocker, lector mediakunde, K.L. Ledeganckstraat 8, B-9000 Gent. E-mail = Lucas.DeCocker@Hogent.be

Het gebruik van dit document is onderworpen aan de wetten op het auteursrecht ©. Wens je deze inhoud (of delen ervan) te kopiëren of op een andere manier te vermenigvuldigen, aarzel dan niet om met mij contact op te nemen.